MEF Hukuk Fakültesi, MEF İdare Hukuku

İdari Teşkilata Hakim Olan Temel İlkeler 3

YERİNDEN YÖNETİM İLKESİ

Merkezden yönetim ilkesinin tam tersine sunulacak idari faaliyetlerin devlet tarafından değil, ayrı kişilikler tarafından karar bağlanmasıdır. Yerinden yönetim ilkesi Yerel Yönetimler ve Hizmet Yerinden yönetimler olarak iki farklı uygulama biçiminde ortaya çıkmaktadır. Bu yerinden yönetimlerin benzer temel noktaları ise hizmet yerinden yönetimlerde devletten bağımsız ayrı idari birimler olarak, kendilerine ait bir idari birimlerinin olmasıdır. Kendi iradeleri ile kendi kararlarını alırlar. Devlet tüzel kişiliğiyle aralarında bir hiyerarşi söz konusu değildir.Türkiye yönünden baktığımızda, üniter devlet şekline sahiptir. Türkiyede idari ademi merkeziyet vardır. İdari ademi merkeziyet, yetkiler bölüştürülürken, bölüştürülen yetkiler sadece idari yetkiler olmasıdır. Diğeri ise siyasi ademi merkeziyettir.

Yerinden yönetim dediğimiz kavramın tarihçesi merkezden uzak kişilerin ihtiyaçlarını kendilerinin örgütlenmesi ile giderilmesine dayanır. Mahalli müşterek ihtiyaç (yerel ortak ihtiyaç), insanların bir mekanda birlikte yaşamalarından doğan kamusal ortak ihtiyaçtır. Bir arada yaşamaktan kaynaklanır. Ülkeden ülkeye yerel yönetimin sahip olacağı kararı değişebilir. O ülkedeki toplumsal ihtiyaca göre şekillenir.

YERİNDEN YÖNETİM İLKESİNİN ÖZELLİKLERİ

-Devlet tüzel kişiliğinden ayrı kamu tüzel kişiliğidir. Hukukta ayrı bir tüzel kişiliğe sahip olabilmek var olabilmek demektir. Kendine ait iradesi ile gündeme getirebilen bir kişiliktir.

-Yerel halk tarafından karar organları seçilir. Yerel halk, özerk birime iradesi ile oluşumuna katkılarını koyar. Karar vericileri halk seçer. Yerinden yönetim ilkesi idari vesayetle yumuşatılır. Şimdi yerel yönetimlere ilişkin yararlar ve sakıncalarından bahsedelim:

YERİNDEN YÖNETİM İLKESİNİN YARARLARI

-Yerinden yönetim demokratik yönetim ilkesine daha uygundur. Örneğin, belediye kanununda yer verilmiş olan halk belediye meclis toplantılarında istediği gidip dinleme izleme hakkına sahiptir.

-Yerinden yönetimde kırtasiyecilik ve bürokrasi azalmıştır. İhtiyaca karar verecek olan makam o ihtiyacın doğduğu yere yaklaştıkça karar mekanizmaları daha iyi olmasının bir sonucudur.

-Hizmetler ihtiyaca yönelik örgütlenmiş olur.

YERİNDEN YÖNETİM İLKESİNİN SAKINCALARI

-Yerinden yönetimde ülkenin bütünlüğü ve milli birlik tehlikeye atılır. Bölgeler arasında eşitsizliklere yol açabilir.

-Yerel yönetimler partizanca uygulamalara yol açabilir.

-Yönetim hizmetleri yeknesak şeklinde yürütülmesi mümkün değildir. Bunun da giderebilmesi için hukukta bazı mekanizmalar vardır.

-Yerinden yönetim kuruluşlarının mali denetiminde güçlükler vardır.

(1) Yorum

  1. […] Önceki Yazı İdari Teşkilata Hakim Olan Temel İlkeler PART 1 Sonraki Yazı İdari Teşkilata Hakim Olan Temel İlkeler PART 3 […]

Bir Cevap Yazın

error: Notlarımızı kopyalayamazsınız :)
%d blogcu bunu beğendi: